Ed Asner

Edward Asner, 15 Kasım 1929 tarihinde Kansas City, Missouri, ABD'de dünyaya gelmiştir. Ortodoks Yahudi bir ailenin çocuğu olarak büyüyen Asner, Chicago Üniversitesi'nde eğitim görürken tiyatroya ilgi duymaya başlamış ve ardından ABD Ordusu'nda görev yaptığı süre boyunca Avrupa'da çeşitli ordu oyunlarında sahne almıştır. Askerlik sonrası Chicago'ya dönerek prestijli Playwrights Theatre Club'ın kuruluşunda yer almış, ardından televizyon ve sinema dünyasında şansını denemek üzere Los Angeles'a yerleşmiştir. Kariyerinin ilk yıllarında televizyon dizilerinde ve sinemada ("Kid Galahad", "El Dorado") çeşitli karakter rolleri üstlenerek tecrübe kazandıktan sonra, onu Amerikan televizyon tarihinin en ikonik yüzlerinden biri yapan asıl büyük çıkışını 1970 yılında yaşamıştır. "The Mary Tyler Moore Show"da canlandırdığı aksi ama altın kalpli haber müdürü Lou Grant karakteriyle milyonların sevgilisi haline gelmiştir. Bu karakter o kadar başarılı olmuştur ki, 1977 yılında kendi adını taşıyan ve dram türüne geçen "Lou Grant" (1977-1982) spin-off dizisiyle ekrana dönmüştür. Asner, aynı karakterle hem komedi hem de dram dalında prestijli Emmy Ödülü'nü kazanan tarihteki nadir oyunculardan biri olma unvanını elde etmiştir. Televizyonun altın çağındaki bu başarılarını "Roots" (1977) ve "Rich Man, Poor Man" (1976) gibi efsanevi mini dizilerdeki dramatik performanslarıyla da pekiştiren aktör, kariyeri boyunca toplam yedi Primetime Emmy Ödülü kazanarak bir erkek oyuncu için kırılması zor bir rekora imza atmıştır. Kariyeri boyunca meslektaşlarının haklarını korumaya da büyük önem veren Asner, 1981-1985 yılları arasında Ekran Oyuncuları Loncası (SAG) başkanlığı yaparak Hollywood'da sendikal hareketin güçlü savunucularından biri olmuştur. 2000'li yıllarla birlikte yeni nesil izleyicilerin de kalbini fetheden efsane isim, 2003 yapımı hit komedi "Elf"te unutulmaz bir Noel Baba portresi çizmiş; 2009 yapımı Oscar ödüllü Pixar şaheseri "Yukarı Bak"ta (Up) ise huysuz ama sevimli Carl Fredricksen karakterine hayat vererek tüm dünyada muazzam bir seslendirme performansına imza atmıştır. İlerleyen yaşına rağmen mesleğine olan tutkusunu hiç kaybetmeyen efsanevi aktör; "Cobra Kai" (Sid Weinberg), "Dead to Me" ve "Grace and Frankie" gibi popüler modern dizilerde konuk oyuncu olarak yer almış, ekranlardaki üretkenliğini son nefesine kadar sürdürmüştür. Amerikan televizyon tarihine silinmez bir iz bırakan ve ölümünden sonra da Pixar'ın "Carl's Date" (2023) adlı animasyon kısa filmi dâhil olmak üzere tamamladığı sayısız projeyle izleyici karşısına çıkmaya devam eden usta aktör Ed Asner, 29 Ağustos 2021 tarihinde Tarzana, Kaliforniya'da 91 yaşındayken doğal nedenlerle hayata veda etmiştir.